İtfaiye çok sayıda ekiple olay yerine ulaştı. Olay yerine 13 araçla toplam 96 acil müdahale personeli ve tedbir amaçlı 5 araç ve 9 acil müdahale personeli de sevk edildi ancak neyse ki müdahale etmek zorunda kalmadan önlendi.

Olayda yaralanan olmazken. Yangın kısa sürede kontrol altına alınarak söndürüldü. Çatıda sadece bir sac parçasının yandığı, bunun da yoğun duman oluşumuna neden olduğu ortaya çıktıgı tahmin ediliyor. Yangının çıkış nedeni henüz bilinmiyor.

Maddi hasarın miktarı henüz tespit edilemedi.

MANSETDE

Kreşlerdeki katı kurallar geçtiğimiz sonbaharda da Almanya'da tartışma yaratmıştı. O zaman da personel 3 yaşındaki bir çocuğun kahvaltı yapmasını yasaklamıştı. Çocuğun öfkeli annesi daha sonra yaptığı açıklamada “Bugün oğlumun kahvaltısını yemesine izin verilmedi çünkü sağlıksız olduğu düşünülüyordu” demişti.

Çikolatalı ekmek olay çıkardı

Geçtiğimiz hafta tartışma sosyal medyada yeniden alevlendi. Bu kez de odak noktası kreşlerdeki beslenme kuralları. Kahvaltıda neyin servis edilip edilmeyeceğine kreşler karar veriyor. Bu kez konu, ebeveynlerinden ekmek kutusu içinde çikolata alan bir çocukla ilgiliydi.

Personel ebeveynleri azarladı, ayrıca çikolatalı ekmek rulosunun “çok sağlıksız” olduğunu ve kahvaltıda tatlı olmaması gerektiğini belirten kreş kurallarına uymaları gerektiğini açıkladı. Bu durum bir öfke dalgasına yol açtı. TikTok'ta bir bakıcının çikolatalı ekmeklerin yasak olduğunu belirttiği bir video klibin altındaki yorumlarda “Kimsenin bana çocuklarımın ne yemesi gerektiğini söylemesine izin vermeyeceğim” ifadeleri yer aldı. Çok sayıda kişide bu paylaşıma yorum yaptı.

Öte yandan, çocuğun annesi, "Kahvaltısını dört gözle bekliyordu. Zavallı oğlum onu aldığımda kafası karışmış ve acıkmıştı" dedi. Tartışma bitmiş gibi görünmüyor, zira giderek daha fazla sayıda ebeveyn kreşlerdeki yaklaşımdan memnun değil. Konuyla ilgili sosyal medyada yapılan yorumlarda tepkiler dile getiriliyor.

Okullarda sağlıklı beslenme

Çocukların kendi yemek seçimlerinde ve sofradaki etkileşimlerinde söz sahibi olabilmelerini sağlamak için bilinçli bir çaba gösteren kreş ve anaokullarının sayısı her geçen gün artıyor. Aynı zamanda çocuklukta sağlıklı beslenmenin önemi de vurgulanıyor, zira edinilen yeme davranışı ileride obeziteye yol açabilir. Uzmanlar ayrıca çocuklara mümkün olduğunca az şeker yemelerini tavsiye ediyor. Ancak, kreş kurallarına ilişkin tartışmalar şu anda tırmanıyor gibi görünüyor. Personelin eleştirilere ne ölçüde yanıt vereceği henüz belli değil.

KAYNAK/ARTI49

AFAD verilerine göre Alanya merkezli 3.9 büyüklüğündeki deprem saat 01.36’da yerin 12 kilometre derinliğinde meydana geldi. Sarsıntıyı hisseden vatandaşlar, sallandıklarını anladıklarında aşağı indiklerini söylediler. Korkutan depremle ilgili herhangi bir hasar yaşanmadığı bildirildi. Deprem Soğukpınar, Orhanköy, Karamanlar, Akdam ve Güneyköy mahallelerinde de hissedildi.

Ardahan’da etkili olan kar yağışı sonrası dondurucu soğuklar etkili oldu. Kentin birçok ilçesinde soğuk hava, hayatı olumsuz etkiledi. Termometrelerin eksi 8,6 dereceyi gösterdiği kent merkezinde; otomobil camları buz tuttu, ağaçlarda kırağı oluştu, nehirlerin de bazı bölümleri dondu.

Barış Ateş kar yağışının ardından soğukların başladığını söyleyerek, "Şu anda Mart ayı içerisindeyiz. Halen daha etraf karla kaplı, ağaçlar kırağı tutmuş. Mart ayı olmasına rağmen soğukla mücadelemiz devam ediyor" dedi.

Güzergahları üzerinde yağan kar nedeniyle yiyecek sıkıntısı çeken göç yolundaki leylek sürüleri, Beyşehir ilçe merkezinde iniş yaptıkları alanlarda beslenmeye çalışırken görüldü. Evsel atıklarının taşındığı Şamlar Mahallesi yolu üzerindeki çöp toplama merkezi ve çevresine akın eden onlarca leylek, yoldan geçen sürücüler için de ilginç görüntüler sergiledi. Leyleklerin büyük bölümünün ekili alanlar üzerinde hareketsiz bekledikleri dikkat çekerken, bazılarının da yiyecek arayarak beslenmeye çalıştığı görüldü.

Öte yandan, çöp toplama alanı çevresinde günü geçiren leyleklerin çöp toplama araçlarının gün boyu yolunu gözlediği ve diğer türlerle birlikte çöplerdeki yiyecek arayışı dikkatlerden kaçmadı.

Türkiye’nin narenciye üretim merkezleri arasında yer alan Hatay’ın Erzin ilçesi yurt dışına gerçekleştirilen ihracatın yaklaşık yüzde 15’ini karşılıyor. Doğu Akdeniz’de geçtiğimiz haftalarda etkili olan soğuk hava zirai don afetine neden olmuştu. Zirai don afeti nedeniyle bölgenin geçim kaynağı olan narenciye bahçelerinde ağaçlarda kuruma yaşandı. İlerleyen süreçte narenciye fiyatlarında artış yaşanacağını ifade eden ziraat mühendisi ve Erzin Ziraat Odası Başkan vekili Hüseyin Erdi Korkmaz, Erzin ilçesinde yaklaşık 160 bin dekar arazide yüzde 70 oranında zarar olduğunu söyledi.

"Bu yıl beş gün süren bir soğuk hava dalgası oldu, ağaçlarımızda don zararı meydana geldi"

Erdi Korkmaz, soğuk havanın etkisiyle dondan etkilenen narenciye ağaçlarının ürün fiyatını etkileyeceğini belirterek, "Bu yıl beş gün süren bir soğuk hava dalgası oldu. Ağaçlarımızda don zararı meydana geldi. Erzin Türkiye narenciye ihracatı yüzde 15’ini karşılamaktadır. Bu durumdan dolayı da ister istemez 2025 yılında narenciye meyve fiyatlarında bir artış, üretimde büyük bir düşüş beklemekteyiz. İster istemez ihracatı etkileyecek ve iç piyasayı da etkileyecek. Şu an ağaçlara yapacağımız bir şey yok. İzleyip göreceğiz kuruyan olacak mı olmayacak mı? Biz gerekli müdahaleleri yapacağız. Şu an gidişata göre biraz su veriyoruz. Çiftçiler de su kullanıyor duruma göre gübrelerini veriyoruz" dedi.

"Geçtiğimiz günlerde oluşan soğuk hava kütlesi narenciye ağaçların hepsini yakmış kavurmuş"

Erzin’de çiftçilik yapan 60 yaşındaki Rahmi Ergörün, 400 ağaçlık narenciye bahçesinin don etkisiyle zarar gördüğünü ifade ederek "Yaklaşık 65 dekara yakın ÇKS kaydım var. Şu an bahçemde hiç yaş yaprak göremedim. Yazın hani susuzluktan yanan aynı ağaçlar gibi. Geçtiğimiz günlerde oluşan soğuk hava kütlesi hepsini yakmış kavurmuş. Bu soğuk hava bize birkaç seneye mal olacak. Şu anki gözlemlerimize göre ne kadar kurudu ve dallara ne kadar zarar verdi bilmiyoruz. Sadece yaprakta gözükeni görüyoruz. Bu tekrar filiz verir mi, bu sene önce verirse yeşil kalan aksamları başka filiz verecek mi? Benim pek bir ümidim yok. 400 ağaca yakın narenciye ağacım var" şeklinde konuştu.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü 1740 Otomatik Meteoroloji Gözlem İstasyonundan alınan il ve ilçelere ait meteorolojik parametrelerde, Türkiye’nin en soğuk ili sıfırın alında 11 dereceyle Kartalkaya Kayak Merkezi İstasyonu oldu. Türkiye’nin en soğuk ikinci yeri, sıfırın altında olmak üzere, 10,5 dereceyle Afyonkarahisar Kumalar Tepesi Radar Sahası, üçüncü yeri 10,3 dereceyle Çankırı Ilgaz Dağı oldu.

Kahramanmaraş merkezli depremlerde en çok yıkıma uğrayan Hatay’da binlerce bina yerle bir oldu. Asrın felaketinin ardından Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından bölgenin yeniden inşası için başlatılan çalışmalar aralıksız sürüyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bağlı Yapı İşleri Genel Müdürlüğü tarafından Hatay’ın Kumlu, Reyhanlı ve Antakya ilçelerindeki 16 mahallede yıkılan evlerin yerine Kumlu’nun Cumhuriyet Mahallesi’nde Türkiye’nin ilk kırsal uydu kentini kurdu. Betonarme ve çelik karkastan yapılan evler, 100 ile 125 metrekare aralığında 3+1 olarak inşa edildi. Uydu kentte altyapı, zemin iyileştirmeleri ve yollar da hızla tamamlanıyor. Ayrıca bölgede okul, sağlık ocağı ve ibadethane için de yer ayrıldı. Eskiden hayvanların otlandığı mera alanı olan arazi şimdiyse yüzlerce depremzedeye sıcak yuva olmaya başladı.

"Burası önceden meraydı şimdi ise bize yuva oldu"

Eskinde hayvanların otlatıldığı mera alanıyken şimdi depremzede ailelere sıcak yuva olan konutların inşa edildiği alan olduğunu ifade eden Cumhuriyet Mahallesi Muhtarı Ahmet Güngör, "Eskiden burada 3 bin 500 dönümlük meramız vardı. Bu meranın içinde ev yapacaklarını kimse tahmin edemezdi. Eskiden hayvanların otlandığı yerler, bize ev oldu. Sağ olsun devletimizden, üçe beşe bakmadan bizlere konut yaptı. Reisimiz Cumhurbaşkanımızdan muhtarlarımıza kadar teşekkür ederiz. Evler çok mükemmel bir yapı. Eskiden oturduğumuz evleri böyle değildi. Dolabından tut lavabosuna kadar böyle bir şey yoktu. Böyle evlerin yapılacağını tahmin edemezdik. Burası önceden meraydı şimdi ise bize yuva oldu" dedi.

"Yeni evlerimize Nisan ayının sonlarında taşınacağız"

Yeni yapılan yuvalarına Nisan ayının sonunda taşınacaklarını söyleyen Abdurrahman Benli, "Evler çok güzel. Devletimizden Allah razı olsun. Dolaplarımız ve diğer şeyler çok güzel. Allah devletimizi düşürmesin. Yeni evlerimize Nisan ayının sonlarında taşınacağız" şeklinde konuştu.

"Yeni yapılan evler çok güzel ve eski oturduğumuz köy evlerinden daha lüks oldu"

Yeni inşa edilen köy evlerinden övgüyle bahseden Bilal Kıratlı, "Yeni yapılan evler çok güzel. Eski oturduğumuz köy evlerinden daha lüks oldu. Mükemmel evler yapıldı. Önceden Hatay yöresinde böyle evlerde yaşayan yoktu. Burası meraydı ve devletimizin yaptığı işlere bakabilirsiniz. Meraydı bizlere ev oldu. Böyle evleri hayal edemezdik" ifadelerini kullandı.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü tarafından yapılan son değerlendirmelere göre, Yunanistan üzerinden ülkemize ulaşacak olan yağışlı hava dalgası Marmara Bölgesi’ni etkisi altına alacak.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü İstanbul Tahmin ve Erken Uyarı Merkezi’nden yapılan açıklamada, yarın öğle saatlerinden sonra Edirne ve Kırklareli için kuvvetli yağış uyarısında bulunuldu. Açıklamada, "Yapılan son değerlendirmelere göre; 17 Mart 2025 Pazartesi günü, öğle saatlerinden sonra Edirne (Meriç, Lalapaşa, Süloğlu, Havsa, Uzunköprü, Merkez) ve Kırklareli’de yerel olarak kuvvetli sağanak ve gök gürültülü sağanak yağış beklendiğinden sel, su baskını, yıldırım, ulaşımda aksamalar, yerel dolu yağışı, yağış anında kuvvetli rüzgar gibi olumsuzluklara karşı dikkatli ve tedbirli olunmalıdır" denildi.

Mersin Erdemli’de yer alan ODTÜ Deniz Bilimleri Enstitüsü’nün Müdürü Prof. Dr. Barış Salihoğlu, başta Akdeniz ve Karadeniz bölgesinde dünya ortalamasının üzerinde sıcaklık artışına neden olan iklim değişikliğiyle oluşan riskler hakkında uyarıcı bilgiler verdi. Prof. Dr. Salihoğlu bazı ülkelerde günlerce süren yangınlara neden olan ’kırbaç’ etkisinin Türkiye’yi de tehdit ettiğini kaydetti.

Son yıllarda dünyada artan aşırı sıcak günler ve yangınlar gibi aşırı olayları duyduklarına değinen Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Barış Salihoğlu, en son Los Angeles’te günlerce söndürülemeyen yangını, geçen yaz Türkiye’de yoğun yangınları yaşadıklarına dikkat çekerek bunun ana sebebinin toprak nemin deki azalma ve kuraklık olduğunu söyledi.

Son dönemlerde bilim insanlarının yaptığı çalışmada ’kırbaç’ etkisi dedikleri olayı görmeye başladıklarının altını çizen Prof. Dr. Salihoğlu, "Bu kırbaç etkisi aşırı yağışlar sonrası oluşan kuraklık. Aşırı yağışlar bölgedeki bitki örtüsü aşırı bir şekilde büyütüyor hemen arkasından gelen kuraklık ise bunların kurumasına ve ortaya yangını besleyen yakıtın çıkmasına sebep oluyor. Los Angeles’ te görünen etki buydu. Ülkemizde gerek Akdeniz bölgesi gerek Karadeniz bölgesi de bu konularda hassas. Dolayısıyla biz de ülke olarak bu konularda önlemlerimizi bir an önce almamız gerekiyor. Aşırı olan yağışlara da dikkat etmemiz gerekiyor. Aşırı yağışların arkasından gelecek kuraklık özellikle önü alınması zor yangınlara bölgemizde de sebep olacaktır" diye konuştu.

"Çeşitli önlemleri almamız gerekiyor"

Toprak nemindeki azalmaya değinen Salihoğlu, "Bölgemizde sıcaklardaki artış 1,5 dereceyi geçti. 2024 yılı dünya üzerindeki en sıcak yıl olarak tarihe geçti. İklim değişikliği hedefleri arasında görülen 1,5 dereceydi aşmış olduk. 1,5 derece artışla bile toprak neminde yüzde 20’ye varan artışlar öngörüyordu ki bu artık gerçekleşmiş demek. Düşük nemli topraklarda yangın artacaktır. Bundan sonra tarımsal faaliyetleri, yangın önlem planlarımızı, hep buna göre geliştirmemiz gerekiyor. Aşırı yağışlarda bölgemizde ciddi biçimde artacak. Özellikle Karadeniz Bölgesi’nde daha fazla aşırı yağışların artacağını öngörüyoruz. Bunlara karşı da çeşitli önlemleri almamız gerekiyor. Şehir planlamasından, tarım planlamasına, afetlerin önüne geçme planlamalarına kadar bu bilimsel gerçeklere dikkate alarak önlemleri geliştirmemiz gerekiyor" şeklinde konuştu.

"En çok Akdeniz ve Karadeniz bölgesi risk altında"

Son dönemlerde görülen yangınlardaki kırbaç etkisini de detaylı bir şekilde açıklayan Salihoğlu, "Kırbaç etkisi dediğimiz olay, önce aşırı yağış yani alışık olmadığımız ya da mevsim normallerinin üstündeki bir yağışla oradaki bitki örtüsünün aşırı büyümesi. Bu aşırı yağışın hemen ardından kurak dönemin bunu takip etmesi. Dolayısıyla ortaya çıkan o bitki örtüsü hızla kuruyor yangını besleyen adeta bir yakıta dönüşüyor, buna da kırbaç etkisi diyoruz. Yani önce aşırı yağış ardından aşırı kurak dönem ya da bunun tersi de bazen olabiliyor. Bu da görülmüş durumda aşırı kurak bir dönemden sonra aşırı gelen yağış da sele sebep oluyor. Çünkü çok kurumuş toprak suyu çekemiyor ve o su toprağın yüzeyinden kayıp gidip aşırı sellere sebep oluyor. Bunlara kırbaç etkisi diyoruz. Şu an Türkiye’de tüm ülkemiz esasında risk altında. Bugüne kadar daha çok Amerika’da Kaliforniya’da ya da hatırlarsınız 2022’de çok ciddi yangınlar gördük o bölgelerde. Ama bizim de gerek Akdeniz gerek Karadeniz bölgemiz risk altında" ifadelerini kullandı.

"Sıcaklık dünyada 1,5 Türkiye’deki denizlerde 2,5 derece arttı"

İklim değişikliğinin Türkiye’yi çevreleyen denizlerde çok etkili olduğuna da vurgu yapan Salihoğlu, "Sıcaklık artışlarının dünya ortalaması 1,5 dereceyken bizim Mersin Körfezi ve Doğu Karadeniz’de gördüğümüz artışlar 2,5 dereceyi buluyor. Marmara Denizi’nde de bölgelere bağlı olarak keza öyle. Bu kadar artan sıcaklık aynı zamanda buharlaşmayı da, tuzluluğu da arttırdı. Derin denizde sıcaklıklarda artış görüyoruz. Denizdeki dolaşım sistemlerin de değişiklik görüyoruz. Karadeniz’deki mekanizmalar ciddi biçimde değişmiş durumda. Mersin körfezinde ve açıklarındaki soğuk su oluşumlarının azaldığını görüyoruz. Aynı zamanda buradaki ekosistemi etkileyen okyanus asitlenmesi dediğimiz denizlerdeki asit oranının arttığını da gözlemliyoruz" diyerek sözlerini tamamladı.

Son günlerde hava sıcaklıklarıyla adından sıkça söz ettiren Zonguldak’ın Devrek ilçesi, Mart ayının ortasında yazdan kalma günler yaşatarak Türkiye’nin en sıcak bölgeleri arasında öne çıktı. Meteorolojik verilere göre, 12 ve 13 Mart 2025 tarihlerinde Devrek, ülke genelinde en yüksek sıcaklık değerlerine ulaştı. 12 Mart’ta termometreler 31,4 santigrat dereceyi gösterirken, 13 Mart’ta 32 dereceye ulaştı. 11 Mart tarihinde de Devrek, 27,1 derece ile Türkiye’nin en sıcak ilk 10 yeri arasında yer alarak dikkatleri üzerine çekti. Devrek’in beklenmedik "yaz havası" ile anılmasına bölge halkı da şaşırdı. Söz konusu sıcaklığın Adana’da bile görülmediğini ifade eden vatandaşlar, "31 derece ile Devrek rekor kırdı. Adana’da bile bu mevsimde bu sıcaklık görülmedi. Mevsimler değişiyor" ifadelerine yer verdiler.

Bazı vatandaşlar ise sıcak havadan memnun olduklarını ifade ederek "Soğuk havaları da gördük. Sıcak havayı seviyoruz. Memnunuz" diye belirtti.

Kış aylarında Sibirya soğuklarının etkili olduğu Sivas’ta, bahar aylarının gelmesiyle birlikte hava sıcaklıkları arttı. Kış mevsiminde özellikle geceleri hava sıcaklığının sıfırın altında 20 dereceye kadar düştüğü kentte sıcaklıkların artmasıyla birlikte bölgede eriyen kar suları, Türkiye’nin en uzun nehri olan Kızılırmak’ın su debisinin yükselmesine neden oldu. Sıcak yaz aylarında kuruma noktasına gelen Kızılırmak, eriyen kar suları ile birlikte yeniden coştu.

"Çok güzel gözüküyor"

Tülin Aslan, karların erimesine bağlı olarak su seviyesinin yükseldiğini belirterek, "Bu sene çok güzel kar yağdı. Karların erimesine bağlı olarak su seviyesi arttı. Çok güzel oldu ve inşallah bu sene su sıkıntısı yaşamayız. Burası çok güzel gözüküyor ve ben de her gün yürüyüş yapıyorum. Güzel şeyler görünce mutlu oluyorum. İnşallah bol bol yağış alırız ve bol bereketli bir yıl geçiririz. Geçen yürürken çok güzel balıklar gördüm, ırmağa doğru sanki göç ediyorlardı. Su samurlarını ve kuşları görüyorum. Bazen burada ördekler oluyor ve bunlar hakikaten çok güzel şeyler hissettiriyor" dedi.

MEÜ Su Ürünleri Fakültesi öğretim üyesi Prof. Dr. Bedii Cicik, denizatlarının kemikli balıkların Syngnathidae familyasına ait canlılar olduğunu belirterek, dünyada 33 türü bulunan denizatlfarının sadece 3 türünün Türkiye sularında yaşamını sürdürdüğünü ifade etti. Denizatlarının başlıca yaşam alanlarının, denizlerin kıyıya yakın olan kesimleri olduğunu dile getiren Cicik, "Bu kesimler özellikle kirliliğin etkisi altında olduğundan ve aynı zamanda avcılık sahası olduğundan bir taraftan avcılık dışı yakalanmaları, diğer taraftan kirliliğin etkisi sayılarının günden güne azalmasına neden olmaktadır" dedi.

"Ortalama yaşam süreleri 5 ila 10 yıldır"

Denizatlarının, özellikle deniz akvaryumlarında akvaryum canlısı olarak, kurutulmuşlarının süs eşyası olarak, geleneksel Çin tıbbında ilaç yapımında ve Uzak Doğu’da afrodizyak etkisinden dolayı yaygın bir şekilde tüketildiğini ifade eden Cicik, şöyle devam etti: "Bunlar ekosistemde besin zincirinin alt basamaklarında yer aldıklarından çok sayıda düşmanları vardır. Bunların başlıca yaşam alanları sünger, mercan, yosun gibi korunaklı alanlardır. Ancak son yıllarda bu yaşam alanlarının çeşitli çevresel faktörlere bağlı olarak bozulması, düşmanlarına karşı korunaksız bir durumda kalmalarına ve sürekli tehdit altında olmalarına neden olmuştur. Ortalama yaşam süreleri 5 ila 10 yıldır. Bu canlıları ayıran diğer bir özellik erkeklerinin doğurduğu şeklinde bilinmesidir. Oysa dişi olanlar yumurtalarını erkeklerin karın bölgesindeki kese içerisine aktarır, döllenme burada gerçekleştikten sonra yavrular canlı bir şekilde doğarlar. İlk doğumda yavru sayısı 50 ila 100 arasında olurken sonraki doğumlarda yavru sayısı bine ulaşabilmektedir."

"Denizatlarının yaşam alanları deniz çayırlarıdır"

Denizatlarının neslinin birçok faktöre bağlı olarak tükenme tehlikesiyle karşı karşıya kaldığına dikkat çeken Cicik, Nesli Tehlike Altında Olan Yabani Hayvan ve Bitki Türlerinin Uluslararası Ticaretine İlişkin Sözleşmeye göre denizatlarının da koruma altında olduğunu vurgulayarak, "Ülkemizde de bunların avlanması, taşınması, ticari amaçla satılması yasaklanmıştır" diye konuştu.

Denizatlarının yaşam alanlarının deniz çayırları olduğunu ifade eden Cicik, "Avlanma esnasında denizatları otomatikman ağlara takılacaktır. Bunlar av dışı canlılar olduğu için yakalandıklarında zarar vermeden denize atılmaları, en azından yaşamlarını devam ettirmeleri açısından önem taşımaktadır. Öncelikle yaşam alanlarının korunması, bunun için de yaşam alanını oluşturan deniz çayırların korunması gerekmektedir. Özellikle deniz çayırların olduğu yerlerde kirlilik deşarjlarının engellenmesi, yaşam alanlarının muhafazasını sağlayacaktır" dedi.

"Son 2-3 yıldır çok nadir görmeye başladık"

Prof. Dr. Deniz Ayas da MEÜ Deniz Canlıları Müzesi dalış ekibi olarak düzenli şekilde Mersin Körfezi’nin çeşitli noktalarında dalış yaptıklarını söyledi. Son yıllarda denizatlarını özellikle deniz çayırlarının ve makroalglerin tahrip olmasıyla birlikte son 2-3 yıldır çok nadir görmeye başladıklarını belirten Ayas, "Bunda iklim değişikliklerinin etkisi de var. Tabii onun dışında kirlilik ve kirliliğe bağlı deniz çayırlarının kapladığı alanların daralması ve bu alanlarda özellikle çeşitli fiziksel tahribatlar, denizatlarının bu bölgede daha az görülmesine neden oluyor. Aslında biz bu habitat kurucu dediğimiz deniz çayırlarını koruyarak denizatlarının geleceğini garanti altına alıyoruz" diye konuştu.

Prof. Dr. Ayas, denizatlarının yaşam alanları olan deniz çayırlarının Mersin Körfezi’nde önemli noktalarda korunması gerektiğini sözlerine ekledi.

Trabzon’un Tonya ilçesinde yapımı geçtiğimiz yıllarda tamamlanan ve Türkiye’de bir ilk olma özelliği taşıyan Canik Şelalesi yürüyüş yolunda heyelan meydana geldi. Bölgede etkili olan kar yağışının ardından aşırı sıcaklar sonrasında eriyen kar ile beraber yürüyüş yolunun 200. metresinden itibaren başlayan toprak kayması 60 metrelik yürüyüş yolunu tahrip etti.

Tonya Belediye Başkanı Osman Beşel yaptığı açıklamada, "Belediye olarak yürüyüş yolu güzergahındaki yamaçtan eriyen kar sularının düşmesi sonucu meydana gelen heyelan sonrası gerekli yerlere müracaatımızı yaptık. Kayan bölge civarında bir mesken bulunuyor. AFAD tarafından yapılan incelemede evin tehlikeli bir durum oluşturmadığı bilgisini aldık. Gerekli güvenlik önlemlerimizi aldık. Yarın itibarıyla çalışmalarımıza başlayacağız" dedi.

Fol Deresi üzerindeki Canik Şelalesi’ne ulaşmak için projesi hazırlanarak hayata geçirilen Türkiye’nin ilk ve tek doğal ahşap yürüyüş yolu olma özelliğini taşıyan yürüyüş yolu için hiçbir kazı çalışması yapılmadı. İş makinesi sokulmadan, derenin etrafı duvarla örülmeden, ağaç kesilmeden, taşların yeri bile değiştirilmeden yapılan yürüyüş yolunun zemini doğaya uygun ahşap ile döşendi.

Türkiye’nin en uzun ırmağı Kızılırmak, kuraklığın etkisiyle alarm veriyor. Sivas’ın İmranlı ilçesindeki Kızıldağ eteklerinden doğup Samsun’un Bafra ilçesinden Karadeniz’e dökülen ırmağın Kırıkkale kesimindeki su seviyesi, son yıllarda yaşanan kuraklık sebebiyle hızla düştü. Bir zamanlar coşkuyla akan Kızılırmak’ın bazı bölgelerde yatağı yürüyerek geçilebilir hale geldi. Su kaybı, bazı bölgelerde adacıkların oluşmasına sebep olurken, havadan çekilen görüntüler kuraklığın boyutunu gözler önüne serdi.

Kuraklık, yalnızca doğal yaşamı değil, tarımsal üretimi de ciddi şekilde etkiliyor. Artan sıcaklık ve azalan yağışlar, yer altı su kaynaklarını tükenme noktasına getirdi. Tarımsal sulama için daha derin sondaj kuyuları açmak zorunda kalan çiftçiler, suya ulaşmanın her geçen gün zorlaştığını belirtti.

Yukarımahmutlar köyünde çiftçilik yapan Halil Yurdakul, "Önceden 20 metreden su çıkıyordu, şimdi 100 metreye kadar sondaj vuruyoruz. Yonca, fasulye, salatalık, kelek ekiyorduk ama şu anda araziler kurak durumda. 150 hanenin 100’ü tarımla geçiniyordu, artık ekim yapamıyoruz. Allah yardımcımız olsun" dedi.

Bir başka çiftçi Batuhan Yurdakul ise toprağın artık verim vermediğini belirterek, "Bir yıl buğday ekiyoruz, bir yıl tarlayı boş bırakıyoruz. Eskiden 7 metrede su bulunurdu, şimdi 100 metre sondaj kazıyoruz ama su çıkmıyor" diye konuştu.

Ömer Yönay da eskiden bu kadar gübreye ihtiyaç duymadıklarını ifade ederek, "Eskiden ekinler kendiliğinden büyürdü, şimdi yağmur yağmazsa diye erkenden gübre atıyoruz" şeklinde konuştu.

Kocaeli’nin Gölcük ilçesinde 17 Ağustos 1999 tarihinde meydana gelen 7,4 büyüklüğündeki depremde 17 bin 480 kişi hayatını kaybetti, 43 bin 953 kişi yaralandı. Yaklaşık 200 bin kişinin evsiz kaldığı ve deprem riskinin sürdüğü Marmara bölgesinde, Grekol Dream City yatay mimari odaklı yeni bir proje geliştirdi. Konutların yapım aşamasında deprem uzmanlarından görüş alındı. Yapımı tamamlanan konutların lansman toplantısında Yer Bilimci Prof. Naci Görür kritik uyarılarda bulundu.

"Deprem uzmanlarının görüşlerini aldık"

Deprem profesörlerinin onayıyla projelerini geliştirdiklerini ifade eden Grekol Dream City Yönetim Kurulu Başkanı İzzet Yıldırım, "Deprem kuşağındayız, fay hatlarının üstündeyiz, deprem uzmanlarımız sürekli, ‘Yatay mimari, depreme dayanıklı yapılar’ diyerek uyarıyor. Biz de bu projemizde, Gebze’mizin ihtiyacı olan, yatay mimariyle depreme dayanıklı, radye temelli sistemler ve üniversite profesörlerinin, deprem profesörlerinin onayladığı projelerle, bu projeyi geliştirdik, Gebzeli hemşehrilerimizin hizmetine sunduk. Amacımız deprem uzmanlarımızın hep dediği gibi, deprem öldürmez, binalar öldürür. Eğer depreme dayanıklı yapılar yapıp da dönüşümü hızlı bir şekilde sağlarsak daha az insanımızı kaybetmiş olacağız. Biz de bir nebze buna katkı sunmuşsak ne mutlu bize. Gebze özellikle, biz Gebze bir sanayi kenti olduğu için, Gebze’de birçok istihdam alanında akademisyen, eğitimci veya birçok kişi geldiğinde, Gebze’de böyle lüks, ultra lüks, hem de depreme dayanıklı konut projelerine ihtiyacımız vardı. Gebze’miz son birkaç yıldır kentsel anlamda çok gelişti, kentsel gelişimi hat safhada, bu da biz Gebze’mize değer katacak bir proje olacağını düşünüyoruz. Tabii ki biz projemizi hayal ederken ve tasarlarken, projelendirirken deprem uzmanlarının görüşlerini aldık. Bu konuda da Türkiye’nin yetiştirdiği ender akademisyenlerden en üst seviyedeki Naci Hocamızın da görüşlerini aldık. Ve onun da bu deprem panelinde ayrıca bize görüşlerini aktarması için davette bulunduk, kendisi de hem depremi hem depremdeki yatay yapımın önemini anlattı, kendisine de teşekkür ederiz" diye konuştu.

"Sorumlusu sizlersiniz"

Tüm Türkiye’yi Marmara depreminin ardından 25 senede depreme dirençli ülke yapabilme ihtimallerinin olduğunu belirten Prof. Dr. Naci Görür, "25 sene içinde biz İstanbul’u depreme hazırlayamadık. 1999 - 2025, 26 sene geçti. Depreme dirençlilik ne demek biliyor musunuz? Büyük bir deprem geldiği zaman o depremi minimum hasarla atlatan kent demektir. Yani hasar muhakkak olur ama o kadar olur ki iki günde bitirirsin, günlük yaşam bile değişmez. Japonya’da, Tayvan’da deprem oluyor. Adam masada oturuyor, çay bardağını tutuyor, düşmesin, dökülmesin diye. Deprem bittikten sonra işine devam ediyor. Bu depremden sonra ‘Benim evim çökmüştür, karım, çocuğum göçük altında kalmıştır’ demiyor. Asla aklına gelmiyor. Çocuğunun okulda göçük altında kaldığını da düşünmüyor. Neden? Dirençli yapı yaptıkları için. Biz neden yapmıyoruz? Neden? Neden? Çünkü daha kavgamız, gürültümüz mü bitmedi ki? Hiç bitmiyor. Deprem siyaset üstü bir konudur. Asla depremi partizanlıkla, particilik ile bağdaştırmayın. Biz cesetlerimizi göçük altından ‘o parti, bu parti’ diye toplamıyoruz. Kendi insanımız olarak topluyoruz. Biz bu değiliz. Biz böyleyiz diye dünyaya kendimizi gösteremeyiz. Bu işi halletmemiz gerekiyor. Benim size vereceğim mesaj, özellikle Gebze’ye gelmemin sebebi de bu. Artık deprem dirençli kentler istiyoruz. Bu işin sorumlusu kim? Sizlersiniz. Diyeceksiniz ki, ’Ya nasıl hocam, benim neyim var? Ben bir emekliyim. Kim beni dinleyecek? Ya ben zavallı bir adamım.’ Hayır, değilsiniz. Mülkün sahibi sizlersiniz. Devletin sahibi, bu ülkenin sahibi, bu toprakların sahibi sizlersiniz. Sizler bir şeye ’evet’ derseniz o olur, ’hayır’ derseniz olmaz. Onun için bu gücünüzü kullanın. Partizanlık etmeyin, siyasetle uğraşmayın, particilik etmeyin. Özellikle deprem konusunda insanınızı sevin. İnsanımıza şefkat gösterin" şeklinde konuştu.

"O kenti oluşturan bileşenleri depreme dirençli yapacaksın"

Depreme dirençli kentlerin yapılabileceğini söyleyen Prof. Dr. Görür, "Her ne olursa olsun, sizi yönetmeye gelen birileri olursa, ‘Başım üzerine gel, tamam. Beni yönetmek mi istiyorsun? Benden benim isteğim şu: Oturduğum kenti, örneğin Gebze’yi depreme dirençli yapacaksın. Bunun için niyetin varsa, planın varsa, programın varsa, oyum senindir.’ Bunu diyemediğiniz sürece bu işi çözemeyiz. Şimdi diyeceksiniz ki bu iş zor mu? Zor değil. Devletin mevcut yapısını, organizasyonunu, birimlerini harekete geçirmek suretiyle bunu yapmamız mümkün. Bir kenti depreme dirençli yapmak demek, o kentin bileşenlerini depreme dirençli yapmak demektir. Yani bir kenti depreme dirençli yapacaksan, o kenti oluşturan bileşenleri depreme dirençli yapacaksın. Bir kentin de 6 tane bileşeni var. Yönetim, halk, altyapı, yapı stoku, ekosistem ve çevre ve ekonomi. Bunları nasıl yapacaksın? Seni tehdit eden tehlikeyi önce ortaya çıkaracaksın. Beni tehdit eden fay sistemi bu. Şu kadar büyüklükte deprem üretir. Bu deprem olursa benim bu bileşenlerime şu şu şu şekilde zarar verir. Bunu önceden araştırırsın. Deprem gelmeden, daha deprem yokken. O bileşenleri depreme hazırlarsın. Deprem geldiği zaman da sen hazırladığın için bileşenler sana zarar vermez. Ancak ufak bir zarar verirse onu da kısa zamanda hallederiz" diye konuştu.

Son olarak deprem sıkıntısının çözülmesi gerektiğinin altını çizen Prof. Dr. Görür, "Siz ister kavrayın ister kavramayın, Türkiye’nin gerçek beka sorunu bu depremdir. Eğer bu depremleri halledemezsek, bizim geleceğimiz yoktur. Ne ekonomik bağımsızlığımız kalır ne siyasi bağımsızlığımız kalır. Bu ülkeyi bize yar etmezler. Bu deprem sorununu çözmemiz lazım" dedi.

Üsküdar’da Kısıklı Mahallesi’nde bulunan Tarım Kredi Kooperatif Marketleri’nde inceleme yapan Bakan Yumaklı, yetkililerden bilgi aldıktan sonra açıklamalarda bulundu.

"Mirasımız Yerel Tohum Projesi bas¸latıldı"

Türkiye’nin tohumculukta dünyanın önde gelen ülkelerinden biri olduğunu belirten Yumaklı, " Tu¨rkiye tohumculukta du¨nyanın o¨nde gelen u¨lkelerinden birisi. Yu¨zu¨n u¨zerinde u¨lkeye Tu¨rkiye’de u¨retilen tohumları ihrac¸ ediyoruz. Bu u¨lkede kullanılan 100 birim tohumun 97’si bu u¨lkenin topraklarında u¨retiliyor. Elbette bizim kadim topraklarımızda kullanılan tohumlarla alakalı da c¸alıs¸ma yapılması so¨z konusu idi saygıdegˆer Emine Erdogˆan hanımefendinin himayelerinde ‘Mirasımız Yerel Tohum Projesi’ bas¸latıldı ve Anadolu’nun pek c¸ok farklı yo¨resinden bine yakın ata tohumu yerel tohum toplandı. Bakanlıgˆımız bunların tescili analizi ve digˆer hususların gerc¸ekles¸tirdi 37 ata tohumumuz halihazırda tescil edilmis¸ durumda." dedi.

"Bugu¨n itibari ile Tu¨rkiye’deki 300 Tarım Kredi Kooperatifi Marketlerinde ata tohumlarımızı satıs¸a c¸ıkardık"

Ata tohumlarının vatandaşların hizmetine sunulduğunu söyleyen Bakan Yumaklı," Anadolu’nun kadim topraklarında tarımsal u¨retim ic¸in son derece o¨nemli tohumlarımızı, Tu¨rk c¸iftc¸isinin ve merak eden, bunu irili ufaklı yerlerde u¨retime kullanacak olan, u¨retime sevk edecek olan vatandas¸larımızın hizmetine sunmak istedik ve gec¸en birkac¸ ay o¨nce so¨z verdigˆimiz s¸ekilde Tarım Kredi Kooperatiflerinde ata tohumlarımızı yerel tohumlarımızı satıs¸a sunacagˆımızı so¨ylemis¸tik. Bu so¨zu¨mu¨z u¨zerine de bugu¨n itibari ile Tu¨rkiye’deki 300 Tarım Kredi Kooperatifi Marketlerinde ata tohumlarımızı satıs¸a c¸ıkardı arkadas¸larımız. Hakikaten son derece o¨nemli o¨zellikle bu tohum konusunda hem Tu¨rkiye’mizde hem de du¨nyamızda hassasiyetin en u¨st du¨zeye c¸ıktıgˆı bir do¨nemde u¨lkemizin topraklarından nes¸et etmis¸ olan bu tohumları yine u¨retimin ic¸erisine dercetme konusu tarım kredi kooperatiflerimiz vasıtasıyla gerc¸ekles¸mis¸ olacak" şeklinde konuştu.

Artvin’in Borçka ilçesine bağlı Güreşen Köyü Boyalı Mahallesi’nde yaşayan Abdulmecid Yıldız, üç gündür devam eden yoğun kar yağışı nedeniyle evinin bahçesine park ettiği aracını bulabilmek için saatlerce karla mücadele etti.

Köyde kar kalınlığının 2 metreye kadar ulaşması sonucu, Yıldız’ın arabası tamamen karla kaplandı. Saatler süren çabaların ardından Yıldız, kürekle karı temizleyerek aracını karın altından çıkarmayı başardı.

Bölgedeki yoğun kar yağışı nedeniyle köydeki yaşam zorlaşırken, bazı evlerin çatılarının çöktüğünü araç sahiplerinin araçlarını bulabilmek için büyük çaba harcadığı söyledi. Yıldız, "Hemen hemen 2,5 metre kar var. Evlerin çatılarını temizliyoruz. Köyde baya sıkıntıdayız. Köyde yaşan çoğu insan kışın çarşıya iniyor. Bizim gibi kalanlar ise büyük zorluklar çekiyor" dedi.

Iğdır’da etkili olan kar yağışı nedeniyle kapanan köy yollarını açma çalışmaları devam ediyor. Kırsal bölgelerde zor şartlarda çalışan ekipler, vatandaşların mağduriyet yaşamaması için kısa sürede yolları açmak için çaba gösteriyor. İl Özel İdaresi ekipleri kapanan 75 köy yolundan 65’ini açarken kapalı olan 10 köy yolunun ise yarına kadar bitirilmesi hedefleniyor.

Konyaaltı Belediyesi Park ve Bahçeler Müdürlüğü ekipleri, ilçe sınırları içerisinde yer alan camilerin çevresinde bulunan ağaç dallarını budayarak tehlikeleri önleyerek, cami çevresini daha güzel bir görünüme kavuşturuyor. Ramazan ayı öncesinde Konyaaltı’nın 39 mahallesini kapsayan çalışmalarda, cami bahçesi ve çevresinde bulunan ağaçların uzayan ve kuruyan dalları Park ve Bahçeler Müdürlüğü ekipleri tarafından budandı. Karabulut, Çakırlar Merkez, Hacı Mehmet Aktaş, Hacı Kemal Istıl, Sezerler, Hamit Yazar, Kuba ve Bahtılı mahallelerinde bulunan camilerde gerçekleştirilen budama işlemleri mahalle sakinleri tarafından memnuniyetle karşılandı.